Tien moeilijke vragen

Inhoudsopgave

1.  Gaat het in de kerk wel eens over seks?
2.  En de andere godsdiensten dan?
3.  Kun je God bewijzen?
4.  Is er een hel?
5.  Als er een goede God is, waarom dan zoveel lijden?
6.  Schepping en evolutie sluiten elkaar niet uit
7.  God oké, maar wat moet ik met Jezus?
8.  Vrede, genade, mededogen
9.  Wat heb je aan het geloof?
10. Is alles relatief?

Tien moeilijke vragen

Soms word je geconfronteerd met moeilijke vragen. Vragen waarvan het antwoord niet zo eenvoudig te geven is. Vragen ten aanzien van lijden, geloof, het hiernamaals, enzovoorts. Ook als kerk herkennen we deze vragen en proberen we met mogelijke antwoorden te komen. Misschien niet jouw antwoorden. Zie ze als een 'eerste aanzet'. Als uitdaging tot bezinning: wat zou jóuw antwoord dan zijn?

1. Gaat het in de kerk wel eens over seks?

De kerk is vaak verknipt met seksualiteit omgegaan. Dat heeft mensen zwaar beschadigd. Er werd niet openlijk over gesproken, maar het werd wel omgeven met geboden en verboden.

Gelukkig kan het ook anders. God heeft seks bedacht, het is een geschenk. Voor de voortplanting, maar ook om van te genieten. Het Bijbelboek Hooglied staat er vol van.

De kerk benadrukt wél dat seks niet los verkrijgbaar is. Seks hoort thuis in relaties van liefde en trouw en is niet geschikt voor een one night stand. Seks kan ook een beschadigende kracht zijn- het is een geschenk waar je zorgvuldig en liefdevol mee om moet gaan.

2. En de andere godsdiensten dan?

Er zijn meer gelovigen dan atheïsten op aarde. Veel mensen geloven in een god of een ‘iets’. Dat geloof waaiert uit in verschillende godsdiensten. Komen die allemaal op hetzelfde neer? Ze hebben veel gemeenschappelijk: besef van een ‘hogere macht’, heilige geschriften, bepaalde rituelen, gebed, feesten. Daarnaast zijn er grote verschillen. Het hindoeïsme kent meerder goden, het boeddhisme kent geen god of goden.

Respect

Specifiek voor het christendom is het geloof dat God mens werd in Jezus Christus. Andere godsdiensten zijn daarmee niet afgeschreven. De waarheid is niet exclusief bij christenen te vinden. De Protestantse Kerk vindt het belangrijk dat er respectvol wordt omgegaan met andere godsdiensten.

3. Kun je God bewijzen?

Is God meer dan een ‘gevoel’? Zijn er ook redelijke argumenten voor te geven? Of is het allemaal afhankelijk van de individuele beleving van mensen? Mensen willen graag zekerheid en zoeken naar bewijzen. Daarbij is het geloof in de wetenschap erg groot. Wat ‘wetenschappelijk’ vast staat is onweerlegbaar. Maar dé wetenschap bestaat niet. Wetenschappelijk inzichten zijn vaak ook voorlopig en worden telkens weer bijgesteld.

Geloof en bewijs

Wat bedoelen we precies met ‘bewijs’? Een natuurwetenschappelijk bewijs? De liefde kun je op die manier niet ‘bewijzen’. Toch geloven de meeste mensen in de liefde.

Stel, iemand heeft geen idee wat liefde is en gelooft er ook niet in. Hoe kun je zo iemand ‘bewijzen’ dat er liefde is? Je nodigt zo iemand uit om eens te kijken naar mensen die liefhebben, om eens over de liefde te lezen en zelf eens na te gaan of er ‘liefde’ te vinden is in het leven. Zo gaat het ook methet geloof. Je ontmoet gelovige mensen, hoort verhalen, leest de bijbel en gaandeweg ontdek je iets over God.

‘Er zijn van het geloof geen bewijzen, wel getuigen’.

Redelijke argumenten

Je verbaast je over de goedheid, schoonheid en pracht van de natuur, de geboorte van een kind. Is alles er ‘zomaar’? Bij toeval? Of zit er een schepper achter?

Je verlangt naar een betere wereld. Kennelijk leef je met het idee dat deze wereld niet is zoals die moet zijn. Er is iets beters denkbaar. Hoe kom je daarbij? Heeft God dat idee misschien in ons gelegd?

Mensen blijven hopen en verlangen dat hun geliefden na de dood ‘ergens’ zijn. Zou dat echt alleen maar onzin zijn?

4. Is er een hel?

Ga je naar de hel als je niet gelooft? De hel is in de bijbel de plaats waar God niet is. De hel is vaak hier, op aarde. Als mensen volkomen alleen gelaten worden, in situaties van geweld, honger en oorlog. ‘Het is alsof de duivel de hel heeft laten leeglopen in Ruanda’ schreef een pater tijdens de genocide. ‘De duivel is onder ons’ merkte Ruud Lubbers op als commissaris voor de vluchtelingen bij de VN.

God geeft mensen de keuze.

Ze kunnen kiezen voor de liefde of voor de haat. Voor mildheid en genade of voor verbittering en verharding. Voor vergeving of voor wraak. God neemt die keuze serieus, hij dwingt niemand ergens toe. Is dat niet het kenmerk van de liefde? Liefde laat zich niet dwingen.

Niemand maakt in zijn leven uitsluitende de goede keuzes. Ieder mens staat uiteindelijk in de schuld bij God. Maar ieder mens kan ook een beroep doen op Gods vergeving, die ons aangeboden wordt door Jezus.

5. Als er een goede God is, waarom dan zoveel lijden?

Kwaad, ellende en lijden zijn voor iedereen een probleem. Of je nu wel of niet in God gelooft. We zouden willen dat er een wereld is zonder ellende en onrecht.
In de bijbel kun je lezen dat God niet ver weg blijft, hij bekommert zich in mensen. Hij bevrijdt zijn volk uit de slavernij via Mozes. En in Jezus komt God zelf naar deze wereld vol chaos en lijden.

Jezus weet wat lijden is

Als iemand weet wat lijden is, dan is Jezus het wel. God is in het lijden aan het kruis. In geen enkele andere wereldgodsdienst dan het christendom komt God zelf naar deze wereld om het lijden van mensen op zich te nemen en te dragen. Waar is God in het lijden? Daar, aan dat kruis. God doet er wel degelijk wat aan.

Een nieuw begin

Het kruis is namelijk meer dan een vreselijk einde, het is ook een nieuw begin. De opstanding van Jezus betekent hoop voor deze wereld. Nu en straks. Nu: vergeving, een nieuwe kans, mogelijkheid tot groei en leven. Straks: een nieuwe wereld zonder pijn en verdriet en onrecht.

6. Schepping en evolutie sluiten elkaar niet uit

Wetenschappers zijn het erover eens dat het ontstaan van deze aarde en de mens een lang proces van evolutie is geweest. Christenwetenschapper zien daar ook de hand van God in. Dat laatste is een geloofsuitspraak, je kunt het niet met de methode van de (natuur)wetenschap aantonen.

Schepping en evolutie hoeven elkaar niet uit te sluiten. De geloofsuitspraken ‘alles is er door toeval’ of ‘er is een Schepper’ doen dat wel.

7. God oké, maar wat moet ik met Jezus?

Geloven in ‘god’: dat doen veel mensen. Waarom is Jezus daarbij nodig? ‘Geloven in god’ kan nog van alles betekenen. Welke god? Een god die liefde is of een god met wie het alle kanten op kan gaan? Wie zegt, dat god niet grillig is of willekeurig, of een god die samenvalt met het lot: dat wat je overkomt. Of een wrede god, die kinderoffers vraagt? Nee, dat niet, zullen veel mensen roepen. Maar hoe weet je dat god liefdevol is? Waar haal je dat vandaan?

Jezus laat zien wie God is.

Christenen antwoorden: dat weten we door Jezus. Hij laat zien wie God is. Jezus is zijn evenbeeld. Zoon van God, sprekend de Vader. Het leven en sterven en de opstanding van Jezus zijn beslissend voor heel deze wereldgeschiedenis. Het is niet maar iets uit een ver verleden, het heeft betekenis tot op de dag van vandaag.

‘Jezus is de lichaamstaal van God’. (Mark Oakley)

8. Vrede, genade, mededogen

Geloof, daar komt maar oorlog van. Helaas zijn er nogal wat godsdienstoorlogen geweest en wordt in naam van God gewelddadig gedrag verdedigd. Hetzelfde geldt voor atheïstische overtuigingen als communisme en kapitalisme. De tien geboden geven een andere richting aan. De boodschap van het christendom is: vrede, genade, mededogen.

De negatieve praktijk van gelovigen staat dwars op de eigen boodschap. Maak dus onderscheid tussen die praktijk en de inhoud van het geloof. Daarnaast is er gelukkig ook veel goeds gebeurd in naam van God. Dat spoort beter met de boodschap van de bijbel.

Christenen zijn overigens geen ‘betere mensen’. Christendom is ook niet ‘een stel regeltjes’ of een moraal. Het geloof is allereerst een relatie. God zelf roept mensen: waar ben je? Geloven is in je leven rekening houden met God. Natuurlijk vertaalt zich dat ook in gedrag. Je mag van christenen wel verwachten dat ze daarop aanspreekbaar zijn.

9. Wat heb je aan het geloof?

Veel mensen zijn gewoon gelukkig zonder dat ze in een God geloven. Waarom zou je geloven? Dat is een nog zo'n moeilijke vraag voor gelovigen. Maakt het uit dat je geloof? Voegt het wat toe?

Geloof in God is niet iets ‘erbij’, een activiteit op de zondag bijvoorbeeld. Het is richtinggevend voor je hele leven. Het geeft antwoord op vragen als: wie ben ik, ben ik er toevallig of heeft mijn leven een bedoeling, waar gaat het naar toe met deze aarde, wat is mijn bestemming?

Geloof geeft mensen een draagvloer, een oriëntatiepunt in moeilijke omstandigheden. Je bent niet alleen. Geloof biedt de mogelijkheid van vergeving en herstel. Geloof geeft ook richting in het dagelijks leven.

10. Is alles relatief?

‘’Als ik in Bagdad geboren was, was ik nu moslim geweest.” Dat klopt hoogstwaarschijnlijk. Als je in Amsterdam geboren bent, loopt je grotere kans om atheïst te zijn. Zegt dat vervolgens iets over de waarheid? Is waarheid gebonden aan tijd en plaats? Is het niet arrogant om te zeggen dat je ‘de waarheid’ kent? Bestaat dé waarheid wel of is alles relatief?

Niet alles is relatief

We zijn ervan overtuigd dat racisme slecht is, dat je mensen niet mag uitbuiten, dat kindermisbruik niet kan. Waar halen we dat vandaan? Kennelijk weten en vinden we iets over ‘goed en kwaad’ , dat is niet relatief.

Wat we weten, is ons ook geschonken

Christenen beweren ook niet ‘de waarheid’ in pacht te hebben. Wat we denken te weten is ons ook geschonken: we weten iets over God omdat we geloven dat God zichzelf bekend heeft gemaakt. Waarheid is in de bijbel ook niet een serie overtuigingen, maar een mens, een persoon. Jezus noemt zichzelf ‘de waarheid;. Zijn leven laat zien hoe goed, waar leven bedoeld is. De vraag is: vind je zijn leven overtuigend, geloof ik dat Hij beslissend is voor mijn leven, voor heel de wereld?