Protestantse Kerk
Doorgaan naar hoofdinhoud

“Praat over nabijheid en de grenzen ervan”

De protestantse wijkgemeente Zoetermeer-Noord maakte werk van de voorwaarden voor een veilige gemeente. In dat traject werd ook de positie van de ‘werkers’ in de kerk betrokken.

Acceptabel, onacceptabel of grijs gebied. Dat zijn de drie mogelijke uitkomsten van het stellingenspel* dat de kerkenraad van de protestantse wijkgemeente Zoetermeer-Noord aangreep om te praten over omgaan met grenzen in het pastoraat. “Je zag tijdens het gesprek de accenten verschuiven”, zegt Nico de Lange, predikant in deze wijkgemeente. Mensen gaven aan nooit geweten te hebben dat je zo goed moet nadenken over je grenzen, en waar die dan liggen.” 

De gemeente betrekken

Het stellingenspel maakte deel uit van een bezinning op het thema ‘seksueel misbruik in pastorale relaties’ in de kerkenraad van de wijkgemeente. De Lange was een tijdlang gemeentebegeleider vanuit SMPR, meldpunt voor seksueel misbruik, en zette het onderwerp op de agenda. De tijd was er ook rijp voor. 

Het traject begon met het instellen van een vertrouwenscommissie. De Lange: “Dat is tastbaar, en het benoemen van de vertrouwenspersonen in het midden van de gemeente was een goede aanleiding om het onderwerp in de gemeente aan te kaarten. We hebben de gemeente ook betrokken bij het opstellen van de gedragscode. Een aantal van hen las de concepttekst om te kijken of deze helder en bruikbaar was.” 

In het traject gaat de aandacht terecht naar de kant van de benadeelden, constateert De Lange. “Maar het heeft ook een andere kant, namelijk die van de ambtsdragers of andere vrijwilligers die te maken kunnen krijgen met een beschuldiging van seksueel misbruik. Mijn collega Rein Algera vroeg hier aandacht voor, en dat werd als heel waardevol ervaren.”

Nabijheid 

In de loop van 35 jaar werk in de kerk zag hij de betekenis én de beperking van de aanraking. Rein Algera: “Niet iedereen vindt een hand op het hoofd fijn bij de bevestiging als ambtsdrager. En even een hand op iemands schouder kan hartverwarmend zijn, maar sommige mensen schrikken ervoor terug. Het is zoeken naar het evenwicht, ook in het bezoekwerk. Als iemand aangeeft behoefte aan een knuffel te hebben, geef je die dan? En waar ligt de grens als de vertrouwdheid groeit? Ik ben ook geestelijk verzorger, en zie collega’s in de zorg een aai over de bol of een knuffel geven aan dementerende mensen. Mensen kunnen daar zo van opleven. Dan is die aanraking heel wezenlijk.” 

Andersom kan het natuurlijk ook gebeuren dat gemeenteleden voor wie je je als ambtsdrager verantwoordelijk voelt jouw nabijheid zoeken. Praat over nabijheid en de grenzen ervan in de groep of commissie waar je deel van uitmaakt, raadt Algera aan. “Je kunt niet alle vragen beantwoorden, maar het is goed om te ervaren dat anderen hier ook mee zitten. En de bewustwording neem je mee als je bijvoorbeeld op huisbezoek gaat.” 

Ook als predikanten onderling zou je dit gevoelige onderwerp aan de orde moeten stellen, vindt De Lange. “Ik zou er absoluut over willen praten met anderen als een pastorant naar mijn idee te dichtbij komt. In mijn eentje kom ik er dan niet zomaar uit.”

* Het stellingenspel maakt deel uit van een bezinningsprogramma voor de kerkenraad en is te vinden op protestantsekerk.nl/veiligegemeente.

Was deze informatie zinvol?
We hebben uw feedback ontvangen, dankuwel!

Om deze pagina verder te verbeteren zijn wij benieuwd waarom u deze pagina wel of niet zinvol vond. U kunt ons helpen door de onderstaande vragen in te vullen.

Mogen we uw contactgegevens voor eventuele verdere vragen? (niet verplicht)