Protestantse Kerk
Doorgaan naar hoofdinhoud

Kerk-zijn begint bij een kop koffie

In Angerlo ging in april de pioniersplek 'Komdersuut' van start, een plek om tot rust te komen en op te laden. "Gemeenschap is het hart van kerk-zijn: het begint bij een kop koffie. Misschien leggen we de lat soms wel te hoog."

De winkel van pioniersplek Komdersuut wordt geopend en daarom is het feest in Angerlo, een dorp vlakbij Doesburg. Er is applaus voor de vrijwilligers die veel werk verzet hebben om de ruimte geschikt te maken voor de verkoop van spulletjes die iedereen kan inbrengen. Twintig procent van de opbrengst komt ten goede aan de pioniersplek. Naast de winkel is een cadeau-bibliotheek. Boeken die anderen over hebben mag je gratis meenemen. Vóór de opening van de winkel wordt een oude ‘pipowagen’ het terrein op gereden. De wagen wordt gevuld met sport- en spelmateriaal dat kan worden uitgeleend aan kinderen.
Doel van de pioniersplek is uiteindelijk om een lokale gemeenschap te vormen die bijdraagt aan een wereld waar geloof, hoop en liefde een belangrijke plaats hebben; een thuis voor wie daar behoefte aan heeft. Maar een gemeenschap vormen is geen activiteit in zichzelf, vindt André Bikker, een van de twee coördinatoren. Een gemeenschap wordt gevormd door samen dingen te doen. En een gemeenschap zijn heeft te maken met de manier waarop je met elkaar omgaat. “Het gaat erom dat je elkaar ziet en dat opgemerkt wordt wat de ander doet.” Daarom wordt er een feestje gebouwd wanneer het maar kan, en wordt de pipowagen gebracht als er mensen aanwezig zijn.

Groeimodel

Het opknappen en inrichten van de voormalige pastorie van Angerlo vormt voorlopig de belangrijkste activiteit van de pioniersplek die in april van start gegaan is. Bikker ziet allerlei mogelijkheden voor de toekomst, maar er is bewust gekozen voor een groeimodel. “Wat hier over vijf jaar allemaal gebeurt? Ik weet het niet. Ik weet wel wat de onderstroom is: samen doen, met alle generaties. Mensen moeten er plezier aan beleven, maar ook intellectueel geprikkeld en geestelijk gevoed worden.”
De mogelijkheden van deze plek wil hij graag inzetten voor een doelgroep die breder is dan mensen uit de buurt. Toeristen moeten er terechtkunnen voor ‘een kopje thee met aandacht’ terwijl de accu van hun fiets opgeladen wordt; zinzoekers voor stiltewandelingen en retraites. “De ruimte, de rust en de stilte hier zijn belangrijke voorwaarden om echt tot jezelf en tot God te kunnen komen.” Het bosje naast de pastorie is voorzien van hangmatten. Het symboliseert de omgeving die de pioniersplek wil bieden om lichaam, geest en ziel in harmonie te brengen. “Op deze plek moet je je kunnen opladen.”

Kerk 2025

De kerkelijke gemeente is ‘super-enthousiast’ over wat hier gebeurt, vertelt Chris Kors, predikant van de Protestantse Gemeente Angerlo-Doesburg. De pioniersplek komt mede voort uit een bezinning van de gemeente naar aanleiding van de nota Kerk 2025. “De gevestigde kerken worden steeds kleiner en we realiseerden ons dat we op een of andere manier aansluiting moeten proberen te vinden bij de huidige tijd en bij wat mensen nu bezighoudt.”
Toen de gemeente de leegstaande pastorie wilde verkopen, vond een aantal mensen dat toch wat te gek in een kerk die wil pionieren, legt hij uit. De kerkenraad heeft de besluitvorming over het pand toen uitgesteld om ruimte te bieden aan de ontwikkeling van een plan. “De bouwstenen die gegeven worden in Kerk 2025 vormden in wezen de theoretische onderbouwing van het uiteindelijke besluit om te gaan pionieren. Misschien gaat dit project ons mensen kosten, maar met nietsdoen raken we ook mensen kwijt.”

Rust en ruimte

Is een gemeenschap die vooral gericht is op activiteiten nog wel een vorm van kerk-zijn? Bikker vindt van wel. De pastorie staat op hetzelfde terrein als de Galluskerk, waar ook de vieringen en het wekelijkse Coventry-gebed plaatsvinden, legt hij uit. “Niemand zal ons daar los van kunnen zien.”
Kors noemt de gemeenschap zelfs het hart van kerk-zijn. “Ik verbaas me er weleens over hoe hoog de lat soms wordt gelegd en dat al snel over de bediening van de sacramenten gesproken wordt. Misschien zijn we dat als kerk wel te veel kwijtgeraakt: dat het begint bij een kop koffie. We zijn op afstand van mensen komen te staan. Wat ons als kerk onderscheidt, is het verhaal van waaruit we doen wat we doen. We moeten voorzichtig zijn met het zoeken van onderscheid ten aanzien van organisaties die ook op verbinding gericht zijn; we moeten elkaar versterken. Juist plekken als deze zouden wel eens ruimte kunnen bieden voor gesprekken over onderwerpen waarmee je niet terechtkunt bij de buurtvereniging.”

Kramp

Komdersuut is voorzichtig geworden met het etaleren van geloofsactiviteiten, vertelt Erika Klooster. Net als Bikker is zij voor één dag in de week aangesteld als pionier. Daarnaast werken ze elk een dag als vrijwilliger voor de plek. “In het begin deden we dat wel. We nodigden mensen uit om op donderdag om kwart voor negen naar het ochtendgebed te komen om vervolgens om half tien te gaan klussen. Een aantal mensen schoot daardoor acuut in een kramp. Moet ik komen bidden voor ik mag klussen? Dat ligt blijkbaar toch gevoelig. In onze uitingen hebben we dat daarom naar de achtergrond verplaatst. We willen mensen niet afschrikken. Laat ze eerst maar eens komen en zien wat er gebeurt.” Hoe daar verder mee om te gaan is wel een aandachtspunt voor de pioniersplek die zijn bron in het protestantse gedachtegoed vindt.

Thuis

Komdersuut trekt inmiddels een divers publiek. Wil, die vaker komt helpen, noemt de plek een soort thuis. “Het is bijzonder om samen met mensen met heel verschillende achtergronden allerlei dingen te doen; respectvol, liefdevol en dankbaar.” Iedereen heeft z’n inspiratiebron, vindt ze. “Voor mij is dat God, maar dan wel op mijn manier. Het mooie is dat verschillende opvattingen hier naast elkaar mogen bestaan. Iedereen heeft een plek nodig om te kunnen praten over z’n diepste zielenroerselen. Dat kan hier.”

Dit artikel verscheen in Woord&Weg. Neem een gratis abonnement:
Abonneer gratis

 

Fotograaf: Dick Vos

Was deze informatie zinvol?
We hebben uw feedback ontvangen, dankuwel!

Om deze pagina verder te verbeteren zijn wij benieuwd waarom u deze pagina wel of niet zinvol vond. U kunt ons helpen door de onderstaande vragen in te vullen.

Mogen we uw contactgegevens voor eventuele verdere vragen? (niet verplicht)

Lees meer over

Het thema Kerk 2025: terug naar de kern