Protestantse Kerk
Doorgaan naar hoofdinhoud

Eeuwigheidszondag in Zoetermeer: buiten herdenken voor iedereen

Voor het vijfde jaar op rij organiseert de Pioniersplek Pelgrim in Zoetermeer een bijeenkomst voor mensen die een dierbare willen herdenken. Jaarlijks herdenken rond de 150 mensen hun overledenen. Hans van der Bilt van de Zoetermeerse pioniersplek vertelt waar het idee ontstond, wat het resultaat is, waar kansen liggen voor gemeenten én waarom ‘God’ gemeden wordt.

“Het idee om een bijeenkomst te organiseren ontstond na de ramp met MH17. Dick Sonneveld Pijl naar beneden en ik zagen wat een grote opgezette bijeenkomst waarin herdacht kan worden doet met mensen. In Zoetermeer ervoeren we al langer dat verschillende mensen een gelegenheid zochten om, buiten de kerken om, te herdenken. Dat zijn mensen die niet meer in de kerk komen of er nooit naartoe gingen. We zijn op zoek gegaan naar een moment rond 2 november, rond Allerzielen, om rond die datum in een algemene bijeenkomst stil te staan bij hen die er niet meer zijn.”

Bewust in de buitenlucht

“We kozen bewust voor een gelegenheid buiten, niet in een gebouw, niet in een kerk. Het werd een bijeenkomst rondom de Watertoren. Symbolisch, water is levensnoodzakelijk en van geboorte tot dood speelt water een rol. Elk jaar is er een thema. Dit jaar is dat ‘Over the Rainbow’, vorig jaar was het ‘Gedragen door de Wind’ en het jaar daarvoor ‘Stairway to Heaven’. Kunstenares Ellen Vermeulen ontwerpt elk jaar iets aan de hand van het thema. Dit jaar is dat een regenboog, een schikking met lappen in de kleuren van de regenboog. Mensen kunnen daar bloemen insteken en kaarsjes aansteken. Vorig jaar ontwierp zij een banier. Mensen schreven toen de namen van hen die zij missen op een strook en dat werd aan de banier gehangen. Het resultaat was een groot wapperend geheel.”

Geen kerkelijke bijeenkomst

“Het is een bijeenkomst die een uur duurt. Er wordt gezongen, er is een  koor en twee solisten. Naast zang is er een welkom, wordt er een gedicht voorgelezen en is er een geleide meditatie, waarin we het woord God bewust niet gebruiken. Het gaat om het stil staan bij dierbaren. Het is geen kerkelijke bijeenkomst en we willen mensen niet afschrikken. We schuwen de naam van God niet, we doen er niet spastisch over. In de liederen die we zingen gaan we de naam van God niet uit de weg.”

Oplezen van de namen 

“Onderdeel van de meditatie is een ritueel waarin de namen van overledenen hardop uitgesproken worden, in series van tien met momenten van rust ertussen. Deze namen worden voorafgaand aan de bijeenkomst doorgegeven. Jaarlijks worden rond de 100 namen genoemd, voorgelezen door een man en een vrouw die beiden pastoraal actief zijn. De namen worden genoemd in series van 10 met een korte pauze ertussen. Na het samenzijn is er nazorg in een nabijgelegen kerk.”

Doel van de bijeenkomst

“Vorig jaar waren er rond de 150 mensen. Het doel van deze samenkomst is om contact te krijgen. Om er te zijn voor een ander. Aanwezigen zijn dankbaar, emotioneel. Ze zeggen dat ze blij zijn met het moment, dat ze hun verdriet kunnen delen. Ze krijgen de mogelijkheid om deel te nemen aan de cursus ‘Omgaan met verlies’. Er zijn mensen die dan afhaken, maar er zijn ook mensen die zo vaker naar onze pioniersplek komen. Dat zijn mensen die ooit het contact met de kerk kwijtraakten, mensen die nooit de steun hebben ervaren die het geloof je kan bieden. En mensen die nooit iets met de kerk en het geloof te maken hebben gehad.”

Voorbereiding: vergunning!

“In totaal zijn er zo’n 50 mensen betrokken bij de organisatie van de jaarlijkse herdenkingsbijeenkomst. De voorbereiding start met het aanvragen van een vergunning. In december heb ik de bijeenkomst aangemeld en in juli heb ik de aanvraag ingediend. Drie weken geleden kregen we de vergunning.”

Kostenplaatje en PR

“We werken samen met uitvaartondernemingen die al het drukwerk (posters, flyer en boekje waar orde van dienst instaat voor viering op zondag) kosteloos verzorgen. Dat doen zij zonder eisen van publiciteit, ze vragen geen reclame. Dat past, want het samenzijn is zo neutraal mogelijk. Wat PR betreft, we hebben goede ingangen bij de streekbladen. We versturen een persbericht, zoeken contact met de regionale omroep. We flyeren in de buurt, hangen posters bij gemeentelijke instellingen. En andere wijkkerken melden het. Het is geaccepteerd dat wij dit jaarlijks organiseren.”

Je moet lef hebben!

“Je moet lef hebben om het op een grote algemene manier op te zetten. Wat volgt zijn kansen voor gemeenten en kerken om in gesprek te komen met mensen die te maken hebben met verlies.”

Meer over eeuwigheidszondag
Bekijk de themapagina voor voorbeelden van uitnodigingsbrieven, tips voor het schrijven van een persbericht, ideeën om laagdrempelige ontmoetingen rondom troost en rouw te organiseren etc.

Was deze informatie zinvol?
We hebben uw feedback ontvangen, dankuwel!

Om deze pagina verder te verbeteren zijn wij benieuwd waarom u deze pagina wel of niet zinvol vond. U kunt ons helpen door de onderstaande vragen in te vullen.

Mogen we uw contactgegevens voor eventuele verdere vragen? (niet verplicht)

Lees meer over

Het thema Gedachteniszondag