Protestantse Kerk
Doorgaan naar hoofdinhoud

Cursus mensenrechten vóór militaire dienstplicht

De onderwijsloopbaan van een Israëlische jongere loopt tot het 18e jaar grotendeels gelijk op met die van een Nederlandse. Maar dan houdt de vergelijking al snel op. Na het behalen van het schooldiploma geldt immers voor elke Israëlische jongere de militaire dienstplicht.

Deze periode in het leger is vaak zeer bepalend. Een goede positie in het leger kan je kansen op de arbeidsmarkt aanzienlijk vergroten. Tegelijkertijd is het een periode waarin jonge soldaten voor ingrijpende situaties komen te staan die vaak een blijvende mentale impact hebben op hun leven (zie voor ervaringsverhalen: ‘Breaking the Silence’).

Maar niet iedereen maakt direct de stap naar het leger. Een paar duizend Israëlische jongeren stellen jaarlijks hun dienstplicht een jaartje uit. Ze volgen een zogenaamde ‘pre-militaire academie’ (Hebreeuws: ‘mechina’). Deze zijn er in allerlei soorten en maten, van orthodox tot seculier. Het doel van deze pre-militaire academies is om de jongeren niet alleen voor te bereiden op een betekenisvolle periode in het leger, maar ook hun betrokkenheid te vergroten op de maatschappij als geheel, zodat ze daar in de toekomst een leidinggevende positie kunnen vervullen. Veel alumni komen terecht in elite-onderdelen van het Israëlische leger.

Rabbis for Human Rights, partner van Kerk in Actie, werkt met 13 van deze pre-militaire academies samen. Ze biedt een programma aan waarin jongeren colleges krijgen in mensenrechten vanuit Joods perspectief. Rabbis for Human Rights, opgericht in 1988, wil stem geven aan de belangrijke Joodse traditie van mensenrechten. Studenten bestuderen heilige teksten uit de Torah, maar ook moderne teksten als de Israëlische Onafhankelijkheidsverklaring. Naast het volgen van colleges trekken de jongeren erop uit. Dat zijn geen gezellige schoolreisjes. Hier een greep uit het programma:

  • Bezoek aan Hebron op de Westelijke Jordaanoever: met o.a. bezoek aan Palestijnse landerijen die zijn onteigend door Joodse settlers en ontmoetingen met jonge Palestijnse activisten. 
  • Bezoek aan de afscheidingsmuur bij Bethlehem: welke impact heeft deze muur op het dagelijks leven van Palestijnen?
  • Bezoek aan achterstandswijken in Tel Aviv: ontmoetingen met Afrikaanse asielzoekers; gesprekken over armoede, prostitutie en mensenhandel.
  • Bezoek aan Jeruzalem met o.a. ontmoetingen met leden van de Knesset en het Hooggerechtshof, vertegenwoordigers van diverse religies en een tour door de Oude Stad en Oost-Jeruzalem.

Het programma daagt de jongeren uit de ideeën waarmee ze zijn opgegroeid opnieuw te onderzoeken. Dit kan behoorlijk confronterend zijn omdat het direct raakt aan hun Joodse en Israëlische identiteit. Emoties in het klaslokaal maar ook tijdens de bezoeken kunnen hoog oplopen. Gelukkig weten de medewerkers van Rabbis for Human Rights hoe ze met dit soort heftige situaties moeten omgaan. Tegelijkertijd blijven ze de jongeren uitdagen om op een nieuwe manier naar dit soort situaties te kijken. Daarmee wordt hun wereldbeeld verbreed, met meer begrip en compassie voor de ander. Dit is van belang omdat op de meeste Israëlische scholen hier nauwelijks aandacht voor is. Uit onderzoek is gebleken dat maar liefst 89% van de deelnemende jongeren aan de pre-militaire academie niet eerder een betekenisvolle ontmoeting heeft gehad met een minderheidsgroep in Israël. 

Volgens Rabbis for Human Rights streven de meeste Israëlische jongeren ernaar om goede soldaten te zijn die moreel handelen. Maar beslissingen in het leger moeten vaak snel en onder hoge druk worden genomen. Om er voor te zorgen dat deze beslissingen in lijn zijn met de basisprincipes van de rechten van de mens, moeten deze jongeren goed voorbereid zijn. Dit doet Rabbis for Human Rights door hen kennis en vaardigheden aan te reiken om de complexe realiteit van de Israëlische samenleving te begrijpen en te doorgronden. En dat heeft effect. Hoewel het lastig is in contact te blijven met de deelnemers zodra ze het leger ingaan, neemt zo af en toe een jonge officier contact op. Ze vragen om artikelen of contactgegevens van mensen die ze tijdens één van de bezoeken hebben ontmoet. Op die manier delen zij hun waardevolle kennis en ervaringen met hun medesoldaten.  

Reacties van deelnemers na afloop van het programma:

  • “Jeruzalem is een heilige stad voor de drie monotheïstische godsdiensten. Dat moet worden gerespecteerd. Jeruzalem moet een stad van vrede zijn.”
  • “Er zijn zoveel groepen in de Israëlische samenleving die geen stem hebben. Van sommigen had ik zelfs nog nooit gehoord.” 
  • “We moeten werken aan de naleving van mensenrechten, zodat het terrorisme afneemt. Terrorisme is immers niet het gevolg van haat.”
Was deze informatie zinvol?
We hebben uw feedback ontvangen, dankuwel!

Om deze pagina verder te verbeteren zijn wij benieuwd waarom u deze pagina wel of niet zinvol vond. U kunt ons helpen door de onderstaande vragen in te vullen.

Mogen we uw contactgegevens voor eventuele verdere vragen? (niet verplicht)