Voor dummies

Inhoudsopgave

God
De bijbel
Bidden
Kerk
Avondmaal
Jezus
Geloof belijden

Dummies?

Nee, je bent geen dummie, geloven is niet voor dummies en je bent ook geen dummie als je wezenlijke vragen stelt. Vragen over de zin en betekenis van het leven. Vragen over God. Vragen over Jezus. Met ‘voor dummies’ bedoelen we dat we op een heldere, toegankelijke manier de basis van het christelijke geloof, zoals dat voorkomt binnen de Protestantse Kerk in Nederland, onder woorden willen brengen.

We nemen je mee langs onderwerpen als ‘God’, ‘Jezus’, maar ook ‘Bijbel’, ‘bidden’ en ‘kerk’ en laten zo zien wat de kern is van het christelijk geloof, en dan vooral zoals dat wordt beleefd binnen de Protestantse Kerk.

Wie is God?

Is er meer tussen hemel en aarde? Veel mensen geloven wel dat er ‘iets’ is. God? Hoe kom je erbij te gaan geloven? Het heeft te maken met ervaringen die je opdoet. Kijk naar de natuur: is als dat moois er ‘zomaar’? Kijk naar jezelf en (je) kinderen: een product van een toevallige samenloop van omstandigheden? Soms ontdekken mensen middenin de misère dat er een kracht is die hun verstand en gevoel te boven gaat. God?

De kern van het christelijk geloof

Deze wereld is er niet toevallig. God heeft de wereld geschapen, Hij heeft ook jouw leven gewild. God is er vervolgens ook voor je tijdens je leven en zelfs na je dood. Je bent niet alleen: God kwam zelf naar deze wereld. Hij werd mens: Jezus. Jezus laat zien wie God is. Door zijn dood en opstanding uit de dood is er hoop: voor ieder mens en deze wereld. Er is vergeving, leven na de dood, herstel en uitzicht op een wereld zonder dood en verdriet.

De bijbel: hét boek van het christendom

De bijbel is hét boek van het christendom. Het bevat twee grote onderdelen, meestal aangeduid als ‘oude testament’ en ‘nieuwe testament’. Het oude testament delen christenen met de Joden. In het nieuwe testament staan de verhalen over Jezus.

Eigenlijk is de bijbel niet één boek, maar een hele bibliotheek van boeken: 39 in het oude, 27 in het nieuwe testament. De boeken zijn door verschillende mensen geschreven over een periode van eeuwen. Toch is er een rode draad: de liefde en trouw van God voor mensen. Dat is de inspiratie van waaruit de boeken van de bijbel geschreven zijn. In de Geest van God.

Bidden: God help! O, mijn God!”

Veel mensen roepen God wel eens aan. Een schietgebedje, kort en krachtig. Bidden hoort bij alle godsdiensten. Ook door christenen wordt gebeden.

Wat doe je als je bidt?Bidden is een vorm van inkeer. Stil worden, tot rust komen. Open zijn voor wat er meer is tussen hemel en aarde. In de christelijke traditie is het gebed een dialoog. ‘Bidden is praten met God’. Dat kan met en zonder woorden. Je richt je innerlijk op God. ‘Tot U hef ik mijn leven’ staat er in de psalmen. De psalmen vind je in de bijbel, het zijn liederen en gebeden, waarin het hele leven langs komt.

Bidden is…Bidden is vragen, bidden is soms klagen of protesteren. Bidden kan ook danken zijn, danken voor het leven, voor alles wat bestaat. Het meest beroemde gebed is het Onze Vader, het is het gebed dat Jezus leerde aan zijn leerlingen.

Onze Vader

Onze Vader, die in de hemelen zijt.
Uw naam worde geheiligd.
Uw rijk kome.
Uw wil geschiede, op de aarde zoals in de hemel.
Geef ons heden ons dagelijks brood.
En vergeef ons onze schulden, gelijk ook wij vergeven onze schuldenaren.
En leid ons niet in verzoeking, maar verlos ons van de boze.
Want van U is het rijk en de kracht en de heerlijkheid in eeuwigheid.

Amen

Gebed om wijsheid

God, geef mij kalmte
om te aanvaarden wat ik niet kan veranderen;
moed om te veranderen wat ik kan veranderen;
wijsheid om tussen deze twee onderscheid te maken.

Amen

Gebed voor mijn kinderen

God, ik bid u voor mijn kinderen.
Soms maak ik me zorgen over hen.
Geef hen wijsheid en inzicht
De kracht om vol te houden als het leven tegenzit,
Een begaanbare weg.
Vrede en licht.
Ik vertrouw mijn kinderen aan U toe.

Amen

Gebed om vrede

God van vrede, wij bidden u:
Help ons een eind te maken aan onrecht, leugens en geweld.
Wij vragen U: wees bij ons,
Open oren, ogen, harten,
Laat uw Vrederijk komen op aarde.
Zegen ons met de vrede die alle verstand te boven gaat.
Zo vragen wij in de naam van Jezus,

Amen

Kerk?

Bij het woord ‘kerk’ kun je een heleboel bedenken. De meeste mensen denken waarschijnlijk aan een gebouw. Anderen kijken denken weer meer in termen van ‘gemeenschap’. Hoe het ook zij de kerk – als gebouw én als gemeenschap – biedt onderdak aan allerlei mensen en mogelijkheden.

Internetkerk

In de kerkzoeker rechts vind je allerlei kerken door heel Nederand. Maar wist je dat er ook een internetkerk is? Deze heet MijnKerk.nl. MijnKerk.nl is bedoeld als community, een veilige plek op internet waar je altijd kunt 'binnenwandelen'. Je kunt een gebedsvraag, kaarsje, geluksmoment of levensverhaal delen. Andere bezoekers kunnen op jouw bijdragen reageren. Zo kunnen er mooie contacten ontstaan, online en in de toekomst misschien zelfs wel eens in real life (irl).

Wat is een kerkdienst?

In de kerkdienst wordt gezongen, gebeden, uit de Bijbel gelezen, gepreekt en gecollecteerd. Dat zijn de vaste momenten in de diensten op zondag. In de kerkdienst wordt gezongen uit een liedboek dat vaak achter in de kerk op stapeltjes ligt. Je kunt er ook naar vragen. In sommige kerken worden de liederen met behulp van een beamer geprojecteerd, dan heb je geen liedboek nodig.

Geen vaste plaatsen

Je kunt overal gaan zitten, er zijn geen vaste plaatsen. Soms is voor in de kerk een bank of een aantal stoelen gereserveerd voor de mensen die een functie hebben in de kerk. Bij een doopdienst zijn voorin meer plaatsen gereserveerd voor de familie. Als je dus te gast bent, kun je juist daar terecht!

Kinderopvang

De kerkdienst op zondagochtend is een verzamelplaats voor jong en oud. Vaak wordt voor de kleinsten een crèche georganiseerd en voor de grotere kinderen een eigen bijeenkomst tijdens de preek, de kinderdienst of kindernevendienst. Mocht je overwegen eens naar de kerk te gaan, dan kun je de kinderen gewoon meenemen.

‘Orde’ van de dienst

Voorafgaand aan de dienst klinkt orgelmuziek en mensen maken een praatje. De dienst begint als de dominee met een deel van de kerkenraad (het bestuur van de gemeente) binnenkomt. De dominee is meestal te herkennen aan de kleding, vaak een toga.

Meestal gaat iedereen dan staan. Soms volgt een aantal mededelingen van de kerkenraad, en een welkom voor de gasten. Na het ‘intochtslied’ spreekt de dominee ‘votum en groet’ uit. Het zijn woorden waarmee de gemeente zich toevertrouwt aan God en tegelijk klinken er woorden namens God: genade en vrede zij met u.

Afwisseling

Als iedereen weer gaat zitten, volgt meestal een gebed. De rest van de dienst is een afwisseling van gebeden, liederen, Bijbellezingen. De dominee legt dat Bijbelgedeelte uit in de preek (daarom wordt de dominee ook wel 'predikant' genoemd). In de preek wordt de link met het dagelijks leven gelegd. Na de preek wordt gebeden voor o.a. de nood in de wereld en de zieken in de gemeente. De dienst eindigt met een lied dat staande wordt gezongen en de zegen: de belofte dat God met ons meegaat.

Avondmaal

In de meeste protestantse kerken wordt een paar keer per jaar ‘het avondmaal’ gevierd. In sommige protestantse kerken iedere week. ‘Het avondmaal’ (bij de rooms-katholieke kerk: eucharistie) is een herinnering aan de laatste maaltijd van Jezus met zijn leerlingen.

Pesach

Jezus vierde toen Pesach, het Joodse feest dat herinnert aan de bevrijding uit Egypte. Er wordt wijn gedronken en plat brood gegeten dat niet gerezen is (matses). Jezus geeft tijdens die maaltijd een extra betekenis aan brood en wijn. Hij breekt het brood en zegt: ‘Dit is mijn lichaam’ en als Hij de wijn schenkt zegt Hij: ‘Drinkt allen hieruit, dit is mijn bloed’. Dit laatste Pesachmaal is o.a. geschilderd door Leonardo da Vinci.

Brood en wijn delen

Door brood en wijn te delen, krijg je deel aan het leven van Jezus, wordt zijn dood ook voor jou van grote betekenis: de weg naar God. Christenen ervaren dat als een groot mysterie, het avondmaal is dan ook met eerbied omgeven.

Het avondmaal kijkt ook vooruit: Jezus zegt, dat Hij niet meer van de wijnstok zal drinken totdat Hij dat samen met ons zal doen in Zijn rijk. Ooit zal deze wereld een goede plek worden, zonder kwaad en pijn. Dan is het feest. In de bijbel is ook dan sprake van een maaltijd. Het ‘avondmaal’ is daar een voorproefje van.

Als het avondmaal gevierd wordt, leest de dominee de woorden van Jezus. Hij spreekt een gebed uit over brood en wijn. Vervolgens krijgt iedereen de gelegenheid een stukje brood te eten en een slokje wijn te drinken. Soms zittend aan een tafel, soms door naar voren te lopen en dit aangereikt te krijgen, soms staande in de kring.

Jezus liet zien wie God is

Voor christenen heeft geloof alles te maken met Jezus. ‘Niemand heeft ooit God gezien’ staat in de bijbel. Maar Jezus heeft laten zien wie God is.
Jezus leefde aan het begin van onze jaartelling in Israel. Geboren in Bethlehem, groeide hij op in Nazareth, als zoon van Jozef de timmerman. Vanaf zijn dertigste werd hij rondreizend prediker en wonderdoener. Zijn boodschap ging over ‘Het Koninkrijk van God’: leven zoals God het bedoeld heeft.

Zijn dood is niet het einde

Als je naar het leven van Jezus kijkt zie je: liefde. Jezus zág mensen werkelijk. Hij sprak woorden van leven en kracht, waar de mensen van ophoorden. Hij vergeeft alles waarin je tekort schiet en geneest je pijn. Zijn doel voor mensen is vreugde. Daar had hij zijn leven voor over.
Zijn dood aan een kruis is niet het einde van zijn leven, na drie dagen is hij opgestaan uit de dood. God wekt hem tot leven. Dat bizarre bericht is een hoopvolle boodschap: de dood is overwonnen. Er is hoop, ook voor mensen die sterven.

Jezus is méér dan een gewoon mens

Christenen geloven dat in Jezus God zelf naar ons toegekomen is. Jezus is méér dan een gewoon mens daarom wordt hij ook Christus genoemd. Dat is niet zijn achternaam, maar een titel. Christus betekent: gezalfde; Hij die komt met een opdracht.

Geloof onder woorden brengen

De kerk kent ‘belijdenissen: geschriften waarin het geloof onder woorden wordt gebracht. Vaak ontstaan in een tijd van discussie. De oudste en kortste belijdenis luidt: ‘Jezus is Heer’ Wat wordt daarmee bedoeld? Christenen geloven dat Jezus mens en God tegelijk is. Hij wordt ‘Zoon van God’ genoemd. Sprekend zijn Vader. In Jezus komt God zelf naar deze wereld.

Heer: Kyrios, Ádonai

Jezus wordt ook wel ‘Heer’ genoemd. Dat is de vertaling van het Griekse woord Kyrios, een woord dat weer gebruikt wordt om het Hebreeuwse woord voor God te vertalen (Ádonai). ‘De toevoeging ‘Christus’ betekent ‘gezalfde’: dat verwijst naar zijn roeping in deze wereld.

Apostolische geloofsbelijdenis

Een andere belijdenis is ‘de apostolische geloofsbelijdenis’. Het is een belijdenis die in alle kerken wordt aanvaard. Hieronder volgt de tekst:

1. Ik geloof in God de Vader, de Almachtige, Schepper van de hemel en de aarde.
2. En in Jezus Christus, zijn eniggeboren Zoon, onze Here;
3. die ontvangen is van de Heilige Geest, geboren uit de maagd Maria;
4. die geleden heeft onder Pontius Pilatus, is gekruisigd, gestorven en begraven, neergedaald in de hel;
5. op de derde dag opgestaan uit de doden;
6. opgevaren naar de hemel, en zit aan de rechterhand van God, de almachtige Vader;
7. vandaar zal Hij komen om te oordelen de levenden en de doden.
8. Ik geloof in de Heilige Geest.
9. Ik geloof een heilige, algemene, christelijke kerk, de gemeenschap der heiligen;
10. vergeving van de zonden;
11. opstanding van het vlees;
12. en een eeuwig leven.