Doorgaan naar hoofdinhoud
Tagline Vindplaats van geloof, hoop en liefde

De pastor in het huidige euthanasiedebat

De kerk en euthanasie, een combinatie die vragen oproept. Wat heeft de kerk, in dit geval de Protestantse Kerk in Nederland hierover te melden? Daarover gaat het bij dit symposium bedoeld voor predikanten, geestelijk verzorgers en kerkelijk werkers.

Aanleiding voor dit symposium is een recent uitgevoerd onderzoek vanuit de Protestantse Kerk onder predikanten en geestelijk verzorgers naar hun ervaringen en dilemma’s met euthanasie. Reden om dit onderzoek uit te voeren was enerzijds de hypothese dat pastores in hun pastoraat zich met euthanasie bezighouden (euthanasie stopt niet bij de kerkmuren), maar dat zij tegelijkertijd in hun pastoraat tegen allerlei moeilijkheden en dilemma’s aanlopen.

Deze hypothese werd inderdaad bevestigd in dit onderzoek. Vragen die voortvloeien uit dit onderzoek zijn o.a. hoe en op welke wijze pastores ondersteuning nodig hebben rondom deze thematiek in hun pastoraat en hoe zij omgaan met dit onderwerp in de gemeente en in de kerkenraad, of de kerk daarin een taak heeft, of de Protestantse Kerk zich (opnieuw) moet mengen in het publieke debat over euthanasie. Kortom genoeg vragen om dit symposium te organiseren.

Symposium georganiseerd door de werkgroep Pastoraat en Gezondheidszorg van de Protestantse Kerk in Nederland

Toelichting Programma:

Prof. Dr. Theo Boer gaat in zijn lezing ‘Ontwikkelingen actieve levensbeëindiging in Nederland en de positie van de Protestantse Kerk in Nederland’ in op de recente ontwikkelingen in het euthanasiedebat in Nederland. Tevens presenteert hij de belangrijkste resultaten van het onderzoek van de Protestantse Kerk m.b.t de ervaringen van protestantse predikanten met euthanasie en de relevantie voor het pastoraat. Voorts schetst hij een beeld van de toekomstige levenseindezorg in Nederland. Prof. Dr. Theo Boer is universitair docent Ethiek bij de PThU.

Dr. Joep van de Geer put in zijn lezing ‘Spirituele zorg bij het levenseinde, door wie en aan wie?’ uit zijn eigen ervaring als geestelijk verzorger. In zijn verhaal wordt de uitvoering van en begeleiding bij euthanasie niet gezien als alternatief voor palliatieve zorg, maar als sluitstuk van goede palliatieve zorg. Daarbij zal hij aandacht besteden aan wat er, op basis van de multidisciplinaire Richtlijn Zingeving en spiritualiteit in de palliatieve fase, verwacht wordt van artsen, verpleegkundigen, geestelijk verzorgers en pastores. Dr. Joep van de Geer is predikant binnen de Bond van Vrije Evangelische Gemeenten in Nederland, met ruime ervaring in het basispastoraat en geestelijk verzorging. In 2017 promoveerde hij op het onderwerp scholing spirituele zorg aan artsen en verpleegkundigen in ziekenhuizen en is nu werkzaam als geestelijk verzorger in Academisch Hospice Demeter in Bilthoven en als landelijk kennismakelaar zingeving, spiritualiteit en geestelijke verzorging bij Agora in Bunnik actief betrokken bij de ontwikkeling van geestelijke verzorging in de eerste lijn.

Dr. Annemarieke van der Woude Annemarieke van der Woude gaat in op de vraag of, en zo ja op welke wijze, bijbelse noties ingebracht kunnen worden in het debat over euthanasie en voltooid leven. Het begrip  heiligheid’ staat centraal in haar lezing. Dr. Annemarieke van der Woude is oudtestamentica. In de jaren dat zij als geestelijk verzorger werkzaam was in een verpleeghuis schreef zij twee boeken over vragen rond het levenseinde: ‘Het doodshemd heeft geen zakken’ (2011) en ‘Als de dood. Trage vragen in het euthanasiedebat’ (2015). Thans is zij als predikant verbonden aan de Remonstrantse Gemeente in Oosterbeek.

Drs. Joke van Voorst gaat in haar lezing ‘Meneer heeft een euthanasiewens..’ in op haar werk in het Albert Schweitzer ziekenhuis in Dordrecht als Geestelijk verzorger en euthanasieconsulent. Joke van Voorst is sinds 2017 werkzaam in het ASZ als Geestelijk verzorger. Het ASZ kent een uniek protocol waarbij elke patiënt die de vraag naar euthanasie stelt begeleid wordt door de Geestelijk verzorger.

Dr. Alfred Teeuw gaat in zijn lezing ‘Ervaringen uit de praktijk’ in op de levenseindezorg in verpleeghuizen en gaat in op de vraag of een goede levenseindezorg zonder euthanasie mogelijk is. Dr. Alfred Teeuw is specialist ouderengeneeskunde in verschillende zorginstellingen, o.a. Salem te Ridderkerk. Verder heeft hij theologie gestudeerd en heeft preekbevoegdheid binnen de Protestantse Kerk in Nederland.

Dr. Bert Keizer geeft vanuit zijn brede ervaring met levenseindezorg een reflectie op de keynotes. Dr. Bert Keizer studeerde filosofie aan de universiteit van Nottingham en geneeskunde in Amsterdam. Hij werkt voor de levenseindekliniek. In 1994 debuteerde Keizer met Het refrein is Hein. Hij schrijft columns voor Trouw, Filosofie Magazine en Medisch Contact.

Dr. René de Reuver geeft vanuit zijn functie als scriba van de Protestantse Kerk een reflectie op de keynotes en gaat in op de plaats van de Protestantse Kerk in het euthanasiedebat. Dr. Rene de Reuver is scriba van de generale synode. 

Ds. Jos Aarnoudse is onze dagvoorzitter. Ds. Jos Aarnoudse is lid van de werkgroep pastoraat en gezondheidszorg.

Ds. Elsbeth Gruteke is voorzitter van het panel. Ds. Elsbeth Gruteke is predikant van de protestantse gemeente Zeewolde en presentator bij de EO.

Carol Ruiz geeft een muzikale omlijsting aan dit symposium. Carol Ruiz begon haar muziekstudie aan het conservatorium in Barcelona en studeerde later aan de Hogeschool voor de Kunsten Utrecht en studeerde af met de hoogste kwalificaties. Zij treedt internationaal op als solopianiste en in ensembles. Tevens is zij een succesvol pianodocente.

Protestantse Kerk